Հայաստանը նախաձեռնում է միգրացիոն համակարգի խոշոր բարեփոխում` մեկնարկելով 5-ամյա արագացված ռեզիդենտության ծրագիր (մշտական կացության նոր հիմք)։ Ծրագիրը հիմնական նպատակն է ներգրավել համաշխարհային կապիտալ և արդիականացնել օտարերկրացիների կացության կարգավիճակի ստացման գործընթացը: Այս նպատակով «OՏԱՐԵՐԿՐԱՑԻՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ» ՀՀ օրենքում նախատեսվում եմ համակարգային փոփոխություններ։
Փոփոխությունների հիմքում ընկած է թվային առաջնահերթությամբ (digital-first) համակարգը և ներդրողների համար նախատեսված հատուկ արագացված ուղին, որը թույլ է տալիս ստանալ մշտական կացության կարգավիճակ՝ շրջանցելով ժամանակավոր փուլերը: Նախնական տվյալներով՝ այս փոփոխություններն ուժի մեջ կմտնեն 2026 թվականի օգոստոսի 1-ից՝ փոխարինելով հին ընթացակարգերը նոր միասնական մոտեցմամբ:
Ծրագրի առավելությունները
- Թվայնացում — դիմումների ներկայացումը և գործընթացի հետևումը կիրականացվեն առցանց՝ նվազեցնելով թղթաբանությունը և բյուրոկրատիան։
- Միասնական համակարգ — բարեփոխումը վերացնում է մասնատված կանոնակարգերը՝ ստեղծելով հստակ և կանխատեսելի իրավական դաշտ բոլոր դիմորդների համար:
- Հստակություն ձեռնարկատիրական գործունեություն իրականացնող անձանց համար — ձեռներեցները պահպանում են 1 տարով ժամանակավոր կացություն ստանալու իրավունքը, որը 3 տարվա գործունեությունից հետո հանգեցնում է մշտական կացության:
Ծրագրի առավելությունները ներդրողների համար
- Անմիջական մշտական կացություն — ի տարբերություն այլ երկրների, որակավորված ներդրողները ստանում են մշտական կացության քարտ անմիջապես՝ առանց ժամանակավոր կացության փուլն անցնելու:
- Ֆիզիկական ներկայության պահանջի բացակայություն — ներդրողները պարտավոր չեն մշտապես բնակվել Հայաստանում իրենց կարգավիճակը պահպանելու համար, ինչը իդեալական է գլոբալ գործարարների համար։
- 5-ամյա վավերականություն — տրամադրվող կացությունը վավեր է 5 տարի և ենթակա է երկարաձգման:
Նոր «Ներդրումային Արագացված Ռեզիդենտություն» Ծրագրի Մանրամասները
Այս նոր ուղին փոխարինելու է գործող 10-ամյա «հատուկ կացության» (հատուկ անձնագրերի) ծրագրին։ Թեև ներդրումների հստակ չափերը դեռ հրապարակված չեն, ակնկալվում է, որ դրանք կներառեն ներդրումնեւր անշարժ գույքերում, բիզնես ներդրումներ կամ արժեթղթերում:
Նախատեսվում է Կառավարության կողմից հրապարակել ներդրումների հստակ չափերը և ակտիվների տեսակները մինչև օրենքի ուժի մեջ մտնելը: Քաղաքացիություն ստանալու համար դեռևս գործելու է 3 տարվա մշտական բնակության պահանջը, սակայն հնարավոր է, որ ապագայում սահմանվեն հատուկ պայմաններ։
Իրավական Հիմքերը և Գործարկման Ժամկետները
- Մեկնարկի ամսաթիվ. Նոր համակարգը պաշտոնապես գործարկվելու է 2026 թվականի օգոստոսի 1-ին:
- Անցումային շրջան. Մինչև նշված ամսաթիվը ներկայացված դիմումները կքննարկվեն գործող կանոններով (ներառյալ 10-ամյա հատուկ կացությունը)։
- Գործող կարգավիճակներ. Ներկայիս հատուկ անձնագիր ունեցողները պահպանում են իրենց կարգավիճակը մինչև փաստաթղթի ժամկետի ավարտը, որից հետո կանցնեն նոր 5-ամյա քարտի համակարգին:
Գործող կարգավորումների համաձայն այցելության վիզան, իր համապատասխան կոդավորմամբ, տրվում է նաև աշխատանքային գործունեություն իրականացնելու նպատակով Հայաստանի Հանրապետություն ժամանող օտարերկրացիներին: Միևնույն ժամանակ առկա չէ օրենսդրական որեւէ արգելք, որ զբոսաշրջության նպատակով ՀՀ ժամանած օտարերկրացուին չի կարող աշխատել Հայաստանի Հանրապետությունում:
Այնուամենայնիվ աշխատանքային գործունեության հիմքով ժամանակավոր կացության կարգավիճակ ստանալու համար դիմած շատ օտարերկրացիների դիմումները մերժվում են , քանի որ նրանք Հայաստանի Հանրապետության մուտքի վիզա ստանալուց այցելուցյան նպատակը նշել են զբոսաշրջությունը: Առաջարկվող փոփոխությունների համաձայն նախատեսվում է ներդնել աշխատանքային վիզա հասկացությունը։
Աշխատանքային վիզա ներդնելու պարագայում նկարագրված խնդիրը կկորցնի իր արդիականությունը, բացի այդ աշխատանքային վիզայի շնորհիվ կկարգավորվեն կարճաժամկետ աշխատանքային գործունեություն իրականացնելու նպատակով Հայաստանի Հանրապետություն ժամանող օտարերկրացիների հետ հարաբերությունները:
Մեր ընկերությունը կարող է համապարփակ խորհրդատվություն իրականացնել նախատեսվող օրենսդրական փոփոխությունների վերաբերյալ։
